ناخودآگاه جمعي و کهن الگو
کتاب ناخودآگاه جمعی و کهن الگو، اثری نوشته ی کارل گوستاو یونگ است که اولین بار در سال 1969 انتشار یافت. مفهوم «کهن الگوها» و نظریه ی «ناخودآگاه جمعی»، در زمره ی شناخته شده ترین و هیجان انگیزترین ایده های یونگ هستند. او در این کتاب آموزنده و جذاب به توصیف و تشریح این دو مفهوم مهم می پردازد. یونگ در این کتاب ابتدا پایه های نظری این مفاهیم را برای مخاطبین خود شرح می دهد و سپس، انواع مشخص و متفاوت کهن الگوها را به تفصیل بیان می کند. رابطه ی این مفاهیم با فرآیند فردیت نیز در بخش های پایانی کتاب مورد تحلیل و ارزیابی قرار می گیرد. کتاب ناخودآگاه جمعی و کهن الگو، یکی از مهم ترین و تأثیرگذارترین آثار کارل گوستاو یونگ به حساب می آید.
روش تعبير رويا
روش تعبیر رویا نوشتهی «زیگموند فروید» که اولینبار در سال ۱۹۰۰ به چاپ رسید، یک اثر جامع در خصوص تفسیر خواب محسوب میشود. در فصول ابتدایی این کتاب ارزشمند، فروید نقاط قوت و ضعف نظریات پیش از خود را مطرح میکند و نحوهی صحیح تعبیر رویا را توضیح میدهد. شما با تفسیر و تعبیر رویاها میتوانید به راحتی ریشههای بیماریهای روانی را بیابید و در جهت درمان آنها اقدام نمایید.
تهذيب اخلاق
محیالدّین ابن عربی چهرهی برجستهی عرفان اسلامی که نامش به عنوان انسانی پاک و آسمانی ثبت شده است، در ادبیات عرفانی جنبهای قدسی دارد. او در رسالهی «تهذیب اخلاق» تلاش میکند به مسائل اخلاقی بپردازد و برخلاف تصورات آرمانی و رمانتیکی که او را فراسوی نیک و بد قرار میدهد، اتفاقاً او در این رساله به وادی نیک و بد، پا میگذارد و بدون هیچ واسطه و خودسانسوریای با ما سخن میگوید.
بسیاری تصور میکنند آثار «ابن عربی» برای خواص نوشته شده است؛ اما کتاب «تهذیب اخلاق» خلاف این موضوع را به اثبات میرساند و نشان میدهد که به راحتی میتوان با این عارف بزرگ ارتباط برقرار کرد. «ابن عربی» در کتاب حاضر تلاش نموده است تعاریف یونانی رایج در مفاهیم اخلاقی را کنار بگذارد و با ادبیات خاص خود، به این موضوع بپردازد.
یکی دیگر از نکات بارز کتاب «تهذیب اخلاق» عدم ایجاد تمایز میان اخلاق فرادستان و فرودستان است؛ «ابن عربی»، زهد و پارسایی را با فقر و تهیدستی یکسان نمیداند و یا فرد ثروتمند را صرفاً به دلیل داراییهای دنیویاش فاسد و تباه اعلام نمیکند.
جالب اینجاست که «ابن عربی» برخلاف بسیاری از اخلاقپردازان، خود سانسور نیست و به روش خود، مشکلات اخلاقی را مداوا میکند و به شما اجازه میدهد تا با قوت و ضعفِ وی نیز آشنا شوید.
تصویر دوریان گری
تصویر دوریان گری اثر نویسندی ایرلندی، «اسکار وایلد» است که در سال ۱۸۹۰ در ماهانهی لیپینکات و در سال ۱۸۹۱ به صورت کتاب منتشر شد. این رمان یکی از معروفترین و مهمترین آثار ادبیات جهان است و داستان جوانی زیبا و ثروتمند، به نام دوریان را روایت میکند که توسط دوست و مرشدش، لرد هانری وارد دنیای لذتهای دنیوی میشود و روح خود را در ازای زیبایی و جوانی ابدی میفروشد.
دوریان گری به دلیل زیبایی مدل نقاشی بازیل هالوارد میشود و به هنگام حضور در محل کار این نقاش، لرد هانری را ملاقات میکند. این آشنایی مسیر زندگی دوریان را تغییر میدهد؛ چرا که لرد هانری تصمیم میگیرد راهنمای این جوان زیبا برای لذتجویی و خوشگذرانی شود.
دوریان گری، پرترهی زیبای خود را میبیند و آرزو میکند که همواره جوان بماند و این آرزو به شکل عجیبی برآورده میشود. او سالها با همراهی لرد هانری به هرگونه فسادی دست میزند و ذرهای از جوانی و زیباییاش کم نمیشود؛ اما پرترهاش تمامی گناهان و اشتباهات او را به نمایش میگذارد.
در طول رمان «تصویر دوریان گری» شخصیت اصلی داستان در مواجهه با موقعیتهای مختلف و تصمیمگیریهای پیچیده قرار میگیرد و به تدریج در فساد غرق میشود. «اسکار وایلد» در این داستان، علاوه بر بررسی مفهوم زیبایی و جوانی، به مفاهیمی مانند اخلاق، عواطف و روابط انسانی میپردازد.
طريق عرفانی معرفت
طريق عرفانی معرفت برای اولین بار در تاریخ شرق شناسی، مطالعه کاملی در مورد اندیشه ابن العربی اکنون در دسترس است. ویلیام چیتیک ترجمه ای از بخش های متعددی از کار مجیستر مگنوس را در اختیار ما قرار داده و آنها را در زمینه الهیات خود قرار داده است. بدین ترتیب بسیاری از سوء تفاهمهایی که هم در میان مسلمانان و هم در غرب در تفسیر جهانبینی عرفانی ابنعربی رواج داشته است، برطرف میشود. آنماری شیمل، دانشگاه هاروارد
ابن عربی هنوز در میان فرقه های صوفیه بازمانده به «شیخ اعظم» معروف است. او که در اسپانیای مسلمان به دنیا آمد، در غرب به عنوان بزرگترین متفکر عرفانی تمدن اسلامی شهرت یافته است. او فیلسوف، متکلم و شاعر بزرگی بود.
ویلیام چیتیک گام بزرگی در جهت افشای وسعت و عمق بینش ابن العربی برمی دارد. این کتاب دیدگاه او را در مورد کمال معنوی ارائه می دهد و الهیات، هستی شناسی، معرفت شناسی، هرمنوتیک و روان شناسی او را توضیح می دهد. زبان روشن، بدون محدودیت در اصطلاحات روش شناختی، آن را برای کسانی که با سنت های معنوی دیگر آشنا هستند قابل دسترسی می کند، در حالی که دقت علمی آن برای متخصصان جذاب خواهد بود.
این کتاب با بررسی آموزههای اصلی ابنعربی، به تدریج مهمترین جنبههای اندیشه او را معرفی میکند و به تعاریف اصطلاحات اساسی او توجه میکند. آموزه های او با عبارات ترجمه شده ی بسیاری نشان داده شده است که خوانندگان را با راه های فرعی جذاب زندگی معنوی آشنا می کند که معمولا در شرح ایده های یک متفکر با آنها مواجه نمی شوند. ابن عربی مجاز است دنیای بینایی را که دانشش از آن سرچشمه می گیرد به تفصیل توصیف کند و تعالیم خود را به زبان خود بیان کند.
شاعران حوزه ادبی خراسان
"شاعران حوزه ادبی خراسان" کتابی است به قلم یکی از اساتید دانشگاه شهید چمران، استاد "نصرالله امامی"، که به "سرایندگان عصر غزنوی" می پردازد. "نصرالله امامی" در این اثر ابتدا به اوضاع اجتماعی و سیاسی ایران در عصر غزنوی می پردازد و نحوه ی کشورداری و سیره ی سلطان محمود غزنوی را مورد بررسی قرار می دهد. وی در ادامه به رویداد فتح سومنات و تاثیرات آن بر ادبیات اشاره می کند و پس از بررسی اوضاع مذهبی در زمان سلطان محمود، پایان کار وی را بررسی می کند. نویسنده سپس با پرداختی گذرا به سلطنت سلطان مسعود غزنوی، شعر و شاعری در دوره ی غزنوی را زیر ذره بین می برد و ویژگی های سبکی و زبان شعر را در این عصر تجزیه و تحلیل می کند.
از مسائلی که در کتاب "شاعران حوزه ادبی خراسان" به قلم "نصرالله امامی" مورد بررسی قرار می گیرد، می توان به محور صرفی و نحوی، عناصر ادبی، بدایع و تصاویر، قالب های شعری و معانی و اغراض در شعر عصر غزنوی اشاره کرد. همچنین توضیحاتی پیرامون مدح و ستایش، غزل و تغزل، مرثیه، شعر حکمی، هجو و هزل، لغز و چیستان و عناصر فکری در شعر دوره ی غزنوی در این کتاب ارائه شده است.
بعد از ارائه ی مطالب ذکر شده، نویسنده یک به یک از "شاعران حوزه ادبی خراسان" نظیر قزداری، فرخی سیستانی، عنصری بلخی، لبیبی، ابولیث طبری، عسجدی، منوچهری دامغانی، عیوقی و مسعود سعد سلمان نام برده و به بررسی دقیق سبک شعری این "سرایندگان عصر غزنوی" پرداخته است. این کتاب با زمینه ی تحلیلی و انتقادی و نگاهی تاریخی و ادبی، یک اثر خواندنی و مفید برای علاقه مندان به حوزه ی شعر خواهد بود.
مقدمه ای بر روانشناسی یونگ
کارل گوستاو یونگ روانپزشک و روانکاو سوئیسی است. او مکتب روانشناسی تحلیلی را پایهگذاری نمود. یونگ از بانفوذترین متفکران روانشناسی است و مانند زیگموندفروید، مرزهای این رشته را درنوردید و روانشناسی را با علوم مختلفی، از ادبیات و اسطورهشناسی گرفته تا باستانشناسی و خرد کهن پیوند داد. او در حوزه رواندرمانی به تجربههای شگرفی دست یافت و میراث فکری عظیمی از خود بر جای گذاشت. زمانی فروید یونگ را وارث معنوی خود تعیین کرد، ولی یونگ راه خود را رفت. هسته اصلی تحقیقاتش کشف ناخودآگاه، نمادها و سمبلهایش است. به علاوه به مطالعه اساطیر، هنرهای فرهنگهای مختلف جهان پرداخت و در آنها رپایی از آرزوها و تنشهای ناخودآگاه همگانی را یافت.
فریدا فوردهام خلاصهای از اندیشهها و تلاشهایی که یونگ در جهت فهم بهتر و بیشتر روان انسانی به کار گرفت را با قلمی ساده وروان به نحوی شایشته به رشته تحریر درآورده است. وی گزارش موثق و واضحی از جنبههای اصلی روانشناسی یونگ با حفظ امانتداری فراهم آورده است. یونگ نظریهای درباره شخصیت مطرح کرد که نظامهای گوناگونی از کارکردهای شخصیت را دربرمیگیرد.این ساختارها شامل: ایگو(من)، پرسونا(نقاب)، سایه، آنیما و آنیموس، کهنالگو(آرکتایپها) میباشد. درونگرایی و برونگرایی از مفاهیم دیگری بودند که توسط یونگ ارائه شد.
از ویژگیهای بارز و مهم کتاب مقدمهای بر روانشناسی یونگ آن است، که شخص یونگ این کتاب را تایید مینماید و مقدمهای بر این اثر نوشته است و میگوید: « من برای این کارتحسینانگیز خود را مدیون فریدا فوردهام میدانم.» دغدغه اصلی نویسنده مانند یونگ یافتن معنا و هدف غایی زندگی است. یونگ مهمترین کهنالگو را خویشتن انسان میداند، یعنی تلاش ناخودآگاه ما برای وحدت، کمال، معنایابی. خویشتن نیروی درونی برای ایجاد تعادل و برقراری آشتی میان جنبههای متضاد شخصیت است. در سراسر جهان، خویشتن در تصاویر ماندالاها- اشکالی که در آنها تمامی جنبهها حول مرکز کاملا تعادل یافته قرار دارند- نمایش داده شده است.
بشر چیست؟
بشر چیست؟ اثری است خاص از نویسندهی بزرگِ آمریکایی، مارک تواین، که برخی او را پدرِ ادبیاتِ آمریکا لقب دادهاند. او هنگامیکه ۶۳ سال داشت به نوشتنِ این کتاب مبادرت ورزید و نگارشِ آن را چندین سال (تا ۱۹۰۴) طول داد و سرآخر در ۱۹۰۶ آن را با تیراژ کم و بدون نام خود یا با نام مستعار منتشر نمود.
مارک تواین در این کتاب، که آن را انجیل ِ خود، و شاخصترین ِ آثارش میدانست از ماهیت و چیستیِ بشر یا انسان سخن میگوید و ایدهها و نظریاتِ خود را در بابِ زوایا و وجوهِ مختلف ِ ذات و سرشت آدمی بیان میکند. سبک ِ نوشتارِ این کتاب به صورت دیالوگی میانِ پیرمردی خردمند و یک جوان است.
این گفتگو البته رگهها و مایههای فلسفی دارد و تواین در قالبِ شخصیتِ پیرِ خردمند، نظریاتش را مطرح میکند. وی بر این باور است که انسان موجودی است ماشینگونه که تحت تأثیر وراثت و محیط ساخته و پروارنده میشود و از این رو، کنشها و اندیشههای آدمی شایستگی خاصی برای او به ارمغان نمیآورند.
او در عینحال به نحوی برساختِ شخصیت و منشِ انسان اشاره میکند، که به زعمِ او یا مادرزادیاند و یا برآمده از محیط ِ پیرامون، نحوهی آموزش و پرورش و هرآنچه که با آنها همنشینی و همآموزی دارد.
البته تواین انسان را موجودی تعلیمپذیر میداند که میتوان با تعلیم و تربیت، او را به جهتِ مثبت یا منفی (خیر و شر) هدایت نمود اما در عینحال همچون روح غالبِ آن دوره از تحولاتِ سریعِ فنی و علمی، ارادهی آزاد و اختیار را در قاموس بشر نمیبیند، و تنها میتواند در مارپیچهای زندگیش به انتخابهایی آزادانه مبادرت ورزد، همچون اسکیبازی که از چکاد ِ کوه به دره حرکت میکند و در عینحال که محیط و وضعیت و جوِ حاکمِ ناشی از میلیونها قاعده، او را در طیِ مسیرِ اسکی، «ناگزیر» پیش میبرند، اما هماوست که به هرحال اسکی «میکند»، و انتخاب کرده که چنین کنشی را در چنین وضعیتی انجام دهد.
مارک تواین از احساس غالبِ وجود آدمی سخن میگوید و آن را نیرومندترین احساسِ بشر میانگارد، چیزی که به هرحال در هر وضعیتی، بر او مسلط است و به ارضای خواستهها و امیالش سوق میدهد.
در گفتگویِ جاری و سیالِ پیرِ خردمند و مردِ جوان، که سبک و سیاقِ فلسفی و توجیهی دارد، پیرمرد بر ماشینیبودن و بیارادگیِ بشر به معنای عام پا میفشرد و او را فقط واجدِ گزینشهای آزادانه در بافتی از موجبیتها میانگارد، اما جوان راضی نیست و از پیرِ خردمند مدام توجیه و دلیل میطلبد.
مارک تواین، نویسندهی نامدارِ آمریکایی، در سیِ نوامبرِ ۱۸۳۵ در فلوریدا و در خانوادهای پرجمعیت به دنیا آمد و در ۱۹۱۰ از دنیا رفت. او را با بزرگانی چون دانته و میلتون قیاس کردهاند.