مفهوم زمان و چند اثر دیگر
در نوشتار حاضر، ترجمه برخی از نوشتههای "هایدگر" چاپ شده است. "مفهوم زمان"، موضوع یکی از سخنرانیهای هایدگر در سال 1924 در دانشگاه ماربورگ بود که بعدها به صورت یک کتاب درآمد. افزون بر آن، "باریکه راه مزرعه" داستان وارهای است از هایدگر که در آن دغدغه "زمان" و "ابدیت" دیده میشود. شرح دو دیدار هایدگر با "اوتگایی گاست" فیلسوف معروف اسپانیایی از نوشتههای دیگر اوست، همچنین ترجمه برخی از اشعار فلسفی هایدگر در کتاب فراهم آمده است.
کوش پیل دندان: خلق یک ضد قهرمان
آشنایی با شوپنهاور
کتاب حاضر، از مجموعة کتابهای «آشنایی با فیلسوفان» است که در آن سرگذشتنامه ای از «شوپنهاور»، به همراه نقد و تفسیر برخی از آثار او ارائه شده است. آرتور شوپنهاور در سال 1788 در «دانتزیک» متولد شد. شوپنهاور متفکر معاصر «هگل»؛ نظام او را شایستة تحقیر میدانست. هگل معتقد بود تجربه های انسان، حرافیهایی بر اساس دریافتهای حسی است. اما شوپنهاور مانند کانت معتقد بود که جهان بنیادی اخلاقی دارد. او در آثارش چون: «جهان همچون اراده و تصور» و «متعلقات و ملحقات» و... نیز اعتقاداتش را نمایان ساخته است. وی در سال 1860 در فرانکفورت درگذشت. در پایان کتاب، گاه شمار رخدادهای فلسفی و زندگی شوپنهاور ضمیمه شده است.
طبیعت و قاعده: آن چه سبب میشود تا فکر کنیم
در کتاب حاضر، دربارة کارکرد مغز انسان، سازوکار تفکر، آگاهی، اخلاق، دین، هنر و دیگر نکتههای مهم علمی، فلسفی و اجتماعی در قالب گفتوگوی میان دو متفکر بحث شده است؛ یکی «پل ریکور» فیلسوفی که موجب رونق بحث هرمنوتیک در پایان سدة بیستم شد و دیگر «ژان پییر شانژو» دانشمند و پژوهشگری در حوزة نوروبیولوژی. این کتاب در هفت فصل با این عناوین به نگارش درآمده است: برخورد ضروری: دانش و بصیرت، دانش از مغز و آگاهی از خویشتن و امر زیستی و امر هنجار بنیاد؛ جسم و ذهن: در جستوجوی گفتمانی مشترک: ابهام دکارتی، نقش نور و ساینس و به سوی گفتمانی از نوع سوم؛ مدل نورونی و آزمون تجربی: مغز انسان و ابژههای ذهنی؛ آگاهی از خویشتن و آگاهی از دیگران: فضای آگاهی، مسالة حافظه و فهم خویشتن، فهم دیگری؛ سرچشمة اخلاق: تکامل داروینی و ضوابط اخلاقی؛ اشتیاق و هنجارها: گذر به هنجار؛ جهانشمولی اخلاقی و اختلافهای فرهنگی: تفاوت باورها، رسوایی شر و...
تاریخچهی آواشناسی و سهم ایرانیان
آواشناسی یکی از شاخههای زبانشناسی و بر سه نوع است: آواشناسی تولیدی، صوتی (آکوستیک) و شنیداری در آواشناسی تولیدی، آوای زبان را بر اساس اندامهای گفتاری توصیف میکنند. در آواشناسی صوتی، ویژگیهای فیزیکی آواهای زبان بررسی میشود. آواشناسی شنیداری نیز، مربوط به نحوة ادراک آواها است و بیشتر با روانشناسی زبان پیوند دارد. امروزه برای بررسی آواشناسی لازم است پیشینة آواشناسی در پیشینة مطالعات زبان جستوجو شود. بدینمنظور، در این کتاب، آواشناسی در محدودة زمانی حدود قرن ششم قبل از میلاد تا قرن پانزدهم میلادی بررسی شده است. نخست دربارة یونان، روم، هند و دانشمندانی که در آن کشورها و در آن دوره، زبان را بررسی کردهاند، بحث شده است. سپس مطالبی دربارة اوضاع اجتماعی ایران، پس از ورود اعراب، زبان علم و چگونگی مطالعات دستوری آورده شده است. در پایان، آواشناسی در سرزمینهای اسلامی بررسی و آثار دانشمندان در حوزة آواشناسی زبان عربی و آواهای زبان فارسی در قرون اولیة هجری ارزیابی و شرحی بر آنها داده شده است؛ ضمن آن که، سهم دانشمندان ایرانی در تکوین آواشناسی نیز در همین مقال مشخص گردیده است.
ژاک دریدا
ژان-فرانسوا لیوتار
ژان فرانسوا لیوتار (98-1925) یکی از برجستهترین اندیشهگران انتقادی در نیمة دوم سدة بیستم بود. شهرت او بیشتر به خاطر تحلیلهای راهگشایش از پسامدرنیسم و پسامدرنیته که محور اصلی مورد توجه نگارنده در این کتاب هستند. نویسنده میکوشد در کتاب حاضر که مجلدی از مجموعة اندیشهگران انتقادی است، با گزینش دقیق، منسجم و هدفمند اندیشههای اساسی این متفکر، به جای دانشی سطحی، شناختی عمقی به خواننده ارائه و انگیزهای برای خوانشهای پیشرفتهتر مهیا کند.