معنا در هنر هاي تجسمي
معرفی کتاب معنا در هنرهای تجسمی اثر اروین پانوفسکی
کتاب حاضر ترجمهٔ سه مقالهٔ بنیادین اروین پانوفسکی یکی از برجسته ترین مورخان هنر سدهٔ بیستم است که در مجموعه مقالات او با عنوان معنا در هنرهای تجسمی منتشر شده اند
این کتاب در برگیرندهٔ مقالاتی از پانوفسکی در زمینهٔ تاریخ هنر است که در ۱۹۵۵ میلادی در نیویورک چاپ و به یکی از مهم ترین منابع مرجع و اساسی برای دانشجویان و پژوهشگران تاریخ هنر و حوزه های مرتبط با تصویر تبدیل شد.
سه مقالهٔ کتاب حاضر ترجمهٔ مقدمهٔ کتاب و دو فصل نخستین آن است و انتخاب این سه مقاله از این رو صورت گرفت که به نظر می رسد به اساسی ترین موضوعات موردنظر پانوفسکی در تاریخ هنر می پردازند و حاوی مطالب ارزنده ای برای پژوهشگران این رشته هستند.
علاوه براین به نظر می آید این مقالات در مطالعات و تحقیقات بینارشته ای نیز بسیار مفیدند و آشنایی با مباحث مطرح شده در آن ها برای پژوهشگران دیگر شاخه های هنری و نیز علوم انسانی خالی از فایده نیست.
مقالهٔ آخر کتاب نیز ترجمهٔ فصل آخر کتاب پانوفسکی و شالوده های تاریخ هنر است که بدون انکار اعتبار تئوری های پانوفسکی در نظر دارد تلاش های او را موردنقد قرار دهد و ارزش کار او را نشان دهد.
مجموعهی خصوصی لیلی گلستان
معرفی کتاب مجموعه ی خصوصی لیلی گلستان اثر لیلی گلستان
تا به حال در ایران هیچ مجموعه داری آثارش را در قالب کتاب نمایش نداده است. با خیلی ها صحبت کردم که بیایید همه این کار را بکنید، خیلی ها گفتند ما دوست نداریم مردم بدانند ما چه چیزهایی داریم.
این حرف برایم خیلی عجیب بود. به نظرم مردم باید بدانند که سهراب سپهری، زنده رودی و سایر هنرمندهای مهم، چه کارهای دیگری کرده اند که هنوز کسی ندیده است. این کارها در خانه من است و دیده نشده و فقط کسانی که به خانه ام آمدند این ها را دیده اند.
باید همه این آثار را ببینند. من فکر کردم حتما این کار را انجام بدهم. بالاخره با نشر چشمه وارد صحبت شدم و این اتفاق افتاد. خیلی با من همراهی کردند و واقعا درست و حرفه ای رفتار شد.
گلستان با اعلام اینکه در این کتاب 133 کار چاپ شده است، افزود: این کتاب دو مقدمه دارد؛ یکی مقدمه خودم و یکی مقدمه دکتر مجابی که خیلی جذاب نوشته اند و تاریخ مجموعه داری در ایران را روایت کرده اند.
مشخصه جالب این کتاب این است که من برای هر اثر یک یادداشت چند خطی نوشته ام.
کتاب گذشته حیاتی
معرفی کتاب گذشته حیاتی
معماری همچون حوزهای دارای همگرایی با توسعه در یکسو و میراث در سوی دیگر، میتواند حوزهای منتخب باشد برای مطالعهٔ تأثیرات توسعهای بر سنّت و میراث و عکسالعملهایی هویّتی که این تأثیرات ایجاد میکنند. آشکار است که طرحهای مدرنساز توسعه، محرّکهایی اساسی هستند برای تحوّلات تاریخی در تمامی جهان، و ایران سدهٔ اخیر نیز از این قاعده مستثنی نبودهاست. همزمان تردیدی هم نیست که توسعه باعث تضعیف سنّتها و تغییر چشماندازهای تاریخی میشود و بنابراین، واکنشهایی را نیز در تمامی حوزههای اجتماعی و سیاسی برمیانگیزد.
مدّعای کتاب حاضر آن است که رابطهٔ میان اصالت و هویّت و میراث در یک سو و توسعه در سوی دیگر، به بهترین نحوی بهواسطهٔ طراحی معماری به موضوع تجربهٔ روزانه و جسمانی، ملموس و نزدیک تبدیل شده و از این رو قابل درک، تحلیل و بررسی است. با تکیه بر چنین مدّعایی، کتاب حاضر با جزئینگری، به مطالعهٔ طرحهای معماری و گفتمانهای ناظر بر ساخت بناها و شهرکسازیها در دو دههٔ ۱۳۵۰ و ۱۳۷۰ میپردازد. یعنی از زمانی که تبعات توسعه، معماران ایرانی را به لزوم توجه به این امر فراخواند تا زمانی که بار دیگر جامعهٔ معماری کشور مشارکت فعّالی را در طرحهای توسعهای در کشور عهدهدار گشت.
عکاسی چیست؟
معرفی کتاب عکاسی چیست؟ اثر جیمز الکینز
«عکاسی چیست؟» نوشتهی جیمز الکینز کاوشی فریبنده در جوهر و معنای عکاسی است که به خوانندگان سفری عمیق در قلب این هنر مرموز ارائه میکند. همانطور که الکینز به شیوایی بیان میکند: «عکاسی چیزی بیش از یک رسانه است؛ پنجرهای به روح جهان است».
در این کتاب تامل برانگیز، از خوانندگان دعوت میشود تا به پیچیدگیهای عکاسی بپردازند، تاریخ، تکنیکها و مفاهیم فلسفی آن را با عمق و بینش آشکار کنند.
ادعای عنوان مبنی بر اینکه عکاسی فراتر از چیزی است که به چشم میخورد، بلافاصله خواننده را مجذوب خود میکند و نوید کاوش عمیقتر در فرم هنر فراتر از نکات فنی صرف را میدهد.
کتاب الکینز بررسی جامعی از عکاسی بهعنوان یک عمل خلاقانه و یک پدیدهی فرهنگی ارائه میکند و در ابعاد زیباییشناختی، اجتماعی و وجودی آن بررسی میشود. چیزی که این کتاب را متمایز میکند رویکرد میانرشتهای الکینز است که از بینشهایی از تاریخ هنر، فلسفه و روانشناسی برای روشنکردن ماهیت عکاسی استفاده میکند.
از اولین داگرئوتیپها (نخستین روش موفق در ثبت عکسهای دائمی و استفادهی تجاری از عکاسی است.) تا تصاویر دیجیتالی امروزی، الکینز سیر تکاملی عکاسی را دنبال میکند و نقش آن را در شکلدهی به درک ما از جهان و خودمان برجسته میکند. زمان انتشار کتاب به ویژه در عصری که فرهنگ بصری و فناوری دیجیتال بر آن حاکم است، مرتبط است.
همانطور که الکینز اشاره می کند، «در عصری که از تصاویر اشباع شده است، درک ماهیت عکاسی مهمتر از همیشه است» .
در دنیایی که همه یک عکاس هستند، کتاب الکینز تأملی به موقع و روشنگرانه در مورد اهمیت رسانه در جامعه معاصر ارائه میدهد.
همانطور که خوانندگان در صفحات «عکاسی چیست؟» سفر میکنند، با تابلویی غنی از تصاویر و ایدههایی مواجه میشوند که مفاهیم متعارف عکاسی را به چالش میکشد. الکینز مرزهای بین عکاسی و سایر اشکال هنری مانند نقاشی و مجسمهسازی را بررسی میکند و درعینحال به بررسی ابعاد اخلاقی و سیاسی تصویرسازی در عصر دیجیتال میپردازد.
به قول خود الکینز: «عکاسی شکلی از جادو است؛ یک فرآیند کیمیاگری که نور را به ماده، حافظه را به واقعیت تبدیل میکند». این یادآوری قدرت عکاسی برای ثبت لحظات زودگذر و حفظ آنها برای آیندگان است.
برای هرکسی که علاقهمند به کشف رازهای این هنر متحول کننده است، «عکاسی چیست؟» سفری فریبنده و روشنگر به قلب فرهنگ بصری ارائه میدهد.
طرحها و نقشهای ایرانی، از دوران پیش از تاریخ تا پایان دورهی ساسانی
معرفی کتاب طرح ها و نقش های ایرانی اثر محمدرضا ریاضی
شکل، طرح و نقش آثار و اشیای تاریخی بهترین منبع برای شناخت و فهم سیر تحول و تغییرات فرهنگی و هنری ساکنان اولیه ی فلات ایران است.
نقش ها و طرحهای آثار تاریخی برداشتهایی از دنیای سازندگان آن هاست.
این طرحها و نقشها را باید فراتر از تصاویر در نظر گرفت.
آنها بیان جهان بینی دوران خود هستند. در تحلیل فرهنگها و تمدنهای باستانی که در آنها با فقدان منابع مکتوب مواجه ایم، تحلیل تصاویر نقش ویژهای ایفا می کنند.
طرح ها و نقش های ایرانی دایرهالمعارف نقوش و طرحهای ایران باستان است. در هر بخش این کتاب ابتدا کلیات تاریخی و فرهنگی هر دوره به اختصار معرفی میشود و سپس ترسیم خطی نقشها و طرح ها آمده است.
این کتاب منبعی مکتوب و تصویری برای هنرمندان، فعالان عرصه ی دیزاین و پژوهشگران تاریخ هنر و فرهنگ ایران است.
سرچشمههای فرم معماری، تاریخ انتقادی تئوری طراحی
معرفی کتاب سرچشمه های فرم معماری اثر مارک گلرنتر
کتاب « سرچشمه های فرم معماری» "تاریخ انتقادی تئوری طراحی" نوشته مارک گلرنتر توسط نشر چشمه منتشر شده است.
«سرچشمه های فرم معماری» تاریخ انتقادی نظریه معماری غرب را از دنیای باستان تا امروز ارائه می دهد. این کتاب بر روی سوال اصلی تئوری طراحی تمرکز می کند:
معمار چگونه فرم معماری را ایجاد می کند؟ نظریه پردازان لزوما به این سوال اساسی می پردازند تا تعدادی از مسائل گیج کننده از جمله خاستگاه سبک، تداوم سنت و نقش نابغه را توضیح دهند.
این کتاب تئوری های اصلی طراحی را در هشت دوره زمانی توصیف می کند. گلرنتر رابطه مهمی بین نظریههای طراحی و نظریههای دانش شناسایی میکند و بنابراین مفاهیم معرفتشناختی غالب هر دوره را توضیح و تحلیل میکند.
نظریه پردازان معاصر آموزش نیز مورد بررسی قرار می گیرند، زیرا بسیاری از نظریه پردازان از ویترویوس تا گروپیوس، احکامی را برای آموزش به عنوان اجزای جدایی ناپذیر ایده های خود گنجانده اند.
زيبا شناسي عکاسي
معرفی کتاب زیباشناسی عکاسی اثر فرانسوا سولاژ
اگر عکس و تصویر مفهوم به حساب می آیند، پس باید بتوان آن ها را همچون هر مفهوم دیگری تجزیه و تحلیل نمود. تجزیه و تحلیل مفاهیم، یکی از مهم ترین عملکردهای فلسفه به شمار می رود و در کتاب "زیباشناسی عکاسی"، تلاشی از جانب "فرانسوا سولاژ" صورت گرفته تا مفاهیم عکس و عکاسی را در فلسفه تحت بررسی قرار دهد.
اما این تجزیه و تحلیل ممکن است در قالب سوالات و تلاش برای پاسخ به این سوالات ارائه شود.
بنیادی ترین مساله در کتاب "زیباشناسی عکاسی"، آنالیز و توضیح ارتباط میان عکاسی و واقعیت است. ابداع عکاسی پس از اختراع دوربین، سبب شد تا بسیاری خیال کنند که بالاخره ابزاری یافته اند که با آن می توانند واقعیت را به دام بندازند و واقعیت زیرک و گریزان، دیگر در یک چشم به هم زدن اسیر می شود.
"فرانسوا سولاژ" این دیدگاه را با تکیه بر ایدئولوژی واقعیت مورد انتقاد قرار داده و آن را از اساس فاقد اعتبار خوانده و بحث می کند که عکاسی نه تنها در به دام انداختن واقعیت شکست می خورد بلکه ساده لوحانه است اگر چنین انتظاری از عکاسی داشته باشیم. در عوض "فرانسوا سولاژ" معتقد است، فایده ی عکاسی در این بوده که واقعیت را مدام مورد سوال قرار می دهد و سوال فلسفی مشهور را که می پرسد:
چیزها چیستند؟ در زندگی روزمره به رخ می کشاند. ما در طول روز یا از چیزهای مختلف استفاده می کنیم یا آن ها را نادیده می گیریم؛ حالا به لطف عکاسی ما متوجه می شویم که چقدر چیزها را ندیده ایم و نسبت به جهان بی تفاوت بوده ایم و به این شکل همه چیز در برابر دیدگان ما قرار می گیرد. این مفهوم "زیباشناسی عکاسی" است.
"زیباشناسی عکاسی"، نتیجه ی اندیشه های فلسفی، روانکاوانه و زیبایی شناسانه در عکاسی است.
این تاملات سه سوال اصلی را ایجاد کرده اند که می پرسد: از نگاه کردن به یک عکس به چه چیز دست می یازیم؟ از چه چیزی عکس می گیریم؟ و شاید مهم تر از همه اینکه چرا عکس می گیریم؟ "فرانسوا سولاژ" سوال اول را در پس زمینه ی کتاب "زیباشناسی عکاسی"، مطرح می کند.