جنبش های فاشیستی
(بحران نظام لیبرالی و تکامل فاشیسم)
در پایان جنگ جهانی اول تعبیر «فاشیسم» در اروپا تعبیری بیگانه بود. اما چهار سال بعد تقریباً هر اروپایی نام حزبی را میدانست که در ایتالیا، پس از درگیریهای سخت و طولانی که به جنگ داخلی میمانست از طریق عملیاتی موسوم به «رژه به سوی رم» قدرت را به چنگ آورده بود آن هم به رهبری مردی که در سالهای پیش از جنگ رهبر «حزب سوسیالیست ایتالیا» و شناخته شدهترین انقلابی کشور قلمداد میشد. او کسی نبود جز «بنیتو موسولینی». تنها در عرض چند سال، کمابیش در سرتاسر اروپا احزابی پدیدار شدند که خود را «فاشیست» مینامیدند یا به تعبیری شبیه آن خود را نامگذاری میکردند.
«نولته» متفکر و اندیشمند معاصر در کتاب جنبشهای فاشیستی با همان سبک و سیاق خاص خود بیشتر به تحلیل و تفسیر تاریخ فاشیسم پرداخته تا روایت آن. شاید در نگاه اول فهم کتاب برای مخاطب فارسی زبان کمی دشوار باشد لذا به همین خاطر مترجم کوشیده است با افزودن برخی دادههای تاریخی به صورت پانوشت خوانندگان را در این مهم یاری کند. نولته نخستین تفسیر فراگیر علمی از فاشیسم را در گستره کامل مظاهر تاریخی آن در این کتاب مطرح میکند.
قرن بیستم (ایدئولوژی های خشونت)
در این کتاب بسیاری از اندیشهها و تزهای نولته به صورت بسیار مختصر آمده است که برای آشنایی با اندیشههای نولته میتواند درآمد مناسبی باشد. این کتاب پرسشهایی را ایجاد میکند که برای یافتن پاسخهای آن در مرحله بعد میتوان به سراغ دیگر آثار اصلی نولته رفت.
همچنین این کتاب به تاریخ قرن بیستم از دیدگاه ایدئولوژیهای خشونتطلب یا آماده خشونت میپردازد. یعنی بیش از همه دو ایدئولوژی بلشویسم و ناسیونالسوسیالیسم. انتخاب این چشمانداز به هیچ عنوان رویکردی نامعمول نیست. بلکه برعکس، باید اذعان کرد که نگاه تاریخنگاران وقتی به موضوع قرن بیستم میپردازند، اتفاقاً بر همین مسئله متمرکز میشود.
از ارنست نولته تاکنون جنبشهای فاشیستی، بحران نظام لیبرال با ترجمه مهدی تدینی توسط انتشارات ققنوس به چاپ رسیده است.