دولت و جامعه در ایران
"دولت و جامعه در ایران" اثری است که دکتر "محمدعلی همایون کاتوزیان" آن را با نگاه ویژه به "انقراض قاجار و استقرار پهلوی" به رشته ی تحریر درآورده است. نویسنده معتقد است که مطالعاتی که پیرامون وضعیت سیاسی و اجتماعی و دولتی ایران صورت می گیرد، عمدتا بر مبنای تئوری هایی است که جهت مطالعه و بررسی جوامع اروپایی به وجود آمده اند و به همین دلیل در تشریح و تببین رویدادهای اجتماعی و تاریخی ایران به وسیله ی این نظریات دچار مشکل می شویم. بر این اساس دکتر "محمدعلی همایون کاتوزیان" که خود از پژوهشگران نام دار ایرانی در حوزه ی تاریخ، اقتصاد و سیاست است و در سمت استادی موسسه ی شرق شناسی آکسفورد فعالیت می کند، در کتاب "دولت و جامعه در ایران" نظریه ای نوین و متفاوت عرضه می کند که مطابق آن، تاریخ سیاسی ایران به صورت پیوسته میان استبداد و هرج و مرج در تناوب است.
"همایون کاتوزیان" این مساله را با پشتیبانی شواهد و مدارک تطبیقی از تاریخ ایران و اروپا به طور مفصل و کامل، تجزیه و تحلیل می کند. این شواهد پیرامون مسائلی همچون مالکیت، مشروعیت، قانون، عصیان، هرج و مرج و تحریکات اجتماعی جمع آوری شده اند و در کتاب "دولت و جامعه در ایران" موشکافی می شوند. با نگاه به مسائل ذکر شده، از این نظریه به عنوان الگویی در جامعه شناسی تاریخی کشور در بستر رخدادهای اواخر قرن نوزدهم ایران استفاده می شود و شواهد متعددی در تایید آن دیدگاه از اتفاقات این بازه ی زمانی نسبتا کوتاه به دست می آید. به این جهت می توان گفت نظریه ی مطرح شده در کتاب "دولت و جامعه در ایران" جهت درک و کاوش رویدادها و دگرگونی های اجتماعی و سیاسی ایران در دوره ی مد نظر بسیار کاربردی است.
آشنایی با کافکا
«آشنایی با نویسندگان» مجموعهای است برای آگاهی از اندیشه و زندگی نویسندگان برجسته و تأثیری که آنها بر جهان فرهنگ و ادب و چالش آدمی برای درک جایگاه خود در جهان هستی گذاشتند. هر کتاب در کنار زندگینامه این اشخاص، افکار و عقاید نویسنده را بهویژه در مواجهه با جریانها و تحولات ادبی و فرهنگی عصرش بازگو و نکات اصلی اندیشههای او را از زبان خود او بیان میکند. مولف به تحلیل روحیات و شخصیت نویسندگان توجهی خاص دارد. در این مجموعه به زندگی و اندیشههای نویسندگان مطرحی چون: بکت، بورخس، تولستوی، داستایفسکی، گارسیا مارکز، ناباکوف، ویرجینیا وولف، جویس و همینگوی پرداخته شده است. پیش از این، مجموعهی «آشنایی با فیلسوفان» از پل استراترن با موفقیتی چشمگیر مواجه شد و تسلط خود بر انتخاب گزیدهها و پرداختن به آنها را نشان داد.
کتاب پیشرو «آشنایی با کافکا» است که به زندگی، اندیشهها و شخصیت «فرانتس کافکا»، از برجستهترین نویسندگان آلمانی پرداخته است. تصویر شخصیت پیچیده کافکا بعد از گذشت دههها هنوز هم قابلبحث است و همواره مورد توجه منتقدین، نویسندگان و علاقهمندان به ادبیات است. در این کتاب با لحنی ساده و به اختصار، نویسنده تلاش میکند تا پیچیدگیهای شخصیت کافکا و افکارش را برای خواننده ساده نماید تا طیف وسیعی از علاقهمندان بتوانند با این نویسنده تأثیرگذار و الهامبخش آشنا شوند. علاوهبر مقدمه و موخره که موقعیت تاریخی و اجتماعی نویسنده و جایگاه او در تاریخ ادبیات را بازنمایی میکند، شامل گاهشماری است که رخدادهای مهم زندگی و دوران نویسنده را دربرمیگیرد. در شرح احوال و آثار کافکا به تحلیل روحیات و شخصیت او بسیار توجه کرده، از همین رو است که خواننده در پایان کتاب احساس میکند فرانتس کافکا، برای او نهفقط یک نام مشهور، بلکه شخصیتی آشنا است.
آشنایی با برتراند راسل
کتاب «آشنایی با برتراند راسل»، از مجموعۀ «آشنایی با فیلسوفان» است که توسط پل استراترن نوشته و بههمت نشر مرکز ترجمه شده است. این مجموعه سعی دارد تا با ارائۀ مدخلی از زندگی و ایدههای اصلی هر فیلسوف، باب ورودی باشد برای آشنایی و مطالعۀ بیشتر راجعبه آنان. کتاب «آشنایی با برتراند راسل» نیز که ذیل همین مجموعه بهچاپ رسیده است، شامل بررسی زندگینامه و نظریات مهم راسل، یکی از بزرگترین متفکران قرن بیستم است. این کتاب جنبههایی از زندگی و فلسفۀ راسل را پوشش میدهد:
1. زندگی اولیه و تحصیلات او و مشارکت او در حواریون کمبریج و عضویتش در انجمن مخفی روشنفکران؛
2. بررسی تلاشها و پژوهشهای پیشگامانهی راسل در منطق و ریاضیات، بهویژه نظریهی «انواع» او، همکاری او با آلفرد وایتهد در کتاب اصول ریاضیات و کشف پارادوکس مجموعهها؛
3. فلسفۀ زبان او و نظریهی توصیفات راسل که توضیح میدهد چگونه میتوانیم در مورد چیزهایی که وجود ندارند، مانند «پادشاه کنونی فرانسه» صحبت کنیم؛
4. معرفتشناسی و متافیزیک راسل و دفاعش از تجربهگرایی، واقعگرایی و اتمیسم منطقی، که بهطور کلی ادعاهای راسل دربارۀ اینکه «تمام دانش ما از تجربه ناشی میشود»، «واقعیتی عینی مستقل از ادراک ما وجود دارد» و «جهان متشکل از واقعیتهای بسیط و غیرقابل تقسیم است که میتواند با منطق تحلیل شود» را توضیح میدهد؛
5. اخلاق و فلسفهی سیاسی راسل و حمایت او از جنبشهای مختلف اجتماعی و سیاسی، مانند صلحطلبی، خلع سلاح هستهای، دموکراسی و حقوق بشر.
همچنین این کتاب، در آخر، فهرستی از منابع برای افرادی که میخواهند مطالعات بیشتری دربارۀ این فیلسوف داشته باشند ارائه میکند. با توجه به حجم کم و موجز بودن و از طرف دیگر، خصلت مقدماتی بودن، این کتاب میتواند هم برای خوانندگان عمومی که قصد آشنایی کلی با نظریات راسل را دارند مفید افتد و هم برای دانشجویانی که قصد ورود به اندیشۀ راسل را دارند کاربرد داشته باشد.
آشنایی با مارکس
نقد ویرانگر کارل مارکس از سرمایه داری و پیشنهاد او درباره ی کمونیسم به عنوان پاسخی به شکست های نظام سرمایه داری، بزرگترین ثمرات خود را در قرن بیستم با تشکیل دولت کمونیستی در اتحاد جماهیر شوروی به بار آورد. این سرمایه گذاری بزرگ اکنون به طور کامل شکست خورده است. با این حال، نیروی باور کمونیستی چشم انداز «عدالت در این زمین» را به تعداد بی شماری ارائه کرد. و نقد مارکس بر نسلهای متفکری که خود را مارکسیست مینامند، تأثیر گذاشته است.
پل استراترن در کتاب «آشنایی با مارکس» گزارشی مختصر و تخصصی از زندگی و عقاید مارکس ارائه میکند و تأثیر آنها را بر مبارزه ی انسان برای درک وجودش در جهان توضیح میدهد. این کتاب همچنین شامل گزیده هایی از نوشته های مارکس است و همچنین فهرست مختصری از کتاب های پیشنهادی برای کسانی که میخواهند ادامه دهند. و گاهشماری هایی که مارکس را در عصر خودش و در طرح وسیع تر فلسفه قرار می دهد. این کاوشهای مختصر و روشنگرانه ی بزرگترین متفکران ما، ایدههای آنها را به شیوهای سرگرمکننده و قابل دسترس زنده میکند. اندیشه ی فلسفی در این مجموعه کتاب ها رمزگشایی شده و تقریبا برای همه جامع و جالب می شود. هر کتاب به دور از تازگی، ارزیابی بسیار دقیقی از فیلسوف و آثار او است، و معتبر و به وضوح ارائه شده است. هر یک از این کتابهای کوچک این مجموعه که باب آشنایی را فلاسفه باز می کنند شوخ طبع و دراماتیک هستند و حس زمان، مکان و شخصیت را ایجاد میکنند.
Katherine A. Powers, Boston Globe در مورد این مجموعه می نویسد:
«.. من نمیتوانم به راه بهتری برای معرفی کسی به تمدن غرب بیاندیشم.»
آشنایی با دیویی
این مجموعه زیبا شامل زندگینامههای فیلسوفان معروف است که با هدف آشنایی شما عزیزان با اندیشهها و دیدگاههای آنها تدوین شده است. در هر کتاب، علاوه بر ارائه اطلاعات زندگینامهای، افکار هر فیلسوف به طور کلی و همچنین در رابطه با رویدادها و تغییرات فکری و اجتماعی و فرهنگی دوران خود به شما ارائه میشود. این مطالب به زبان ساده و روشن ارائه شدهاند تا به همه علاقهمندانی که تا به حال با مفاهیم فلسفی زیادی آشنا نبودهاند، امکان مطالعه و درک راحتتری داشته باشند. این کتب میتوانند به شما انگیزهای برای علاقهمند شدن به مطالعه و تحقیقات فلسفی بیشتر بدهند.
دربارهٔ جان دیویی، باید گفت که او در تاریخ ۲۰ اکتبر ۱۸۵۹ در نزدیکی مرز کانادا در ورمانت به دنیا آمد. خانوادهٔ دیویی به مدت سه نسل به کشاورزی در ورمانت اختصاص داده بودند و پدر جان، آرچیبالد، یک مغازهٔ خواربارفروشی در شهر برلینگتون راهانداخته بود که در آن زمان این شهر کوچک اما بازار چوب پررونقی در کنار دریاچهٔ چمپلین داشت. مادر جان، به نام لوسیندا، از خانوادهای سیاسی محلی معتبر به شمار میرفت. نیای جان نیز در واشنگتن به عنوان نمایندهٔ کنگره خدمت میکرد.
بچگی جان دیویی در دوران جنگ داخلی آغاز شد و او در سن یک سالگی با مواجهه با این رخدادهای غمانگیز، به سمت مبارزه با نابرابریهای اجتماعی کشانده شد. او در محیطی فقیر و کمآب و خشک بزرگ شد، اما همواره از پیشداوری به ایمان به ارزشهای انسانی و عدالت پیروی کرد. این زندگی برای او آغاز به سختیهای زیادی کرد، اما او به موفقیتهای بزرگی دست یافت.
ایرانیان
در سالهای اخیر ، ایران بیشتر به دلایل منفی - دولت استبدادی مذهبی خود ، برنامه هسته ای مورد مناقشه و نقش جنجالی در خاورمیانه - مورد توجه قرار گرفته است.اما داستان این سرزمین کهن بسیار بیشتراست از آنچه می توان از این اخبار کسب کرد. این تاریخ معتبر و جامع ایران ، نوشته ی هما کاتوزیان که یک متخصص معتبر در این زمینه است ، تاریخ کل منطقه را از امپراتوری باستان فارسی تا دولت ایران امروز پوشش می دهد.
کاتوزیان با نوشتن از منظر ایرانی و نه اروپایی ، تاریخ فرهنگی و ادبی قابل توجه ایران را با تاریخ سیاسی و اجتماعی آن ادغام می کند. برخی از بزرگترین شاعران تاریخ بشر به فارسی نوشتند - از جمله مولوی ، عمر خیام و سعدی - و کاتوزیان درباره ی آنها بحث می کند و گاه نقل قول هایی از آنها می آورد. کاتوزیان در تحلیل متفکرانه خود از جامعه ایران اظهار می دارد که قدرت مطلق و خودسرانه ای که ناشی از وجود حاکمان ایرانی بوده است به جامعه ای ناپایدار منجر شده که ترس و سلطه بر افکار بر آن حاکم بوده است. این کتاب یک تاریخچه جادویی است. همچنین زمینه ای عالی برای درک نقش ایران در جهان معاصر را فراهم می کند.
موضوع این کتاب هم "چیستی" تاریخ ایران و هم "چگونگی" و "چرایی" آن است. کاتوزیان با انجام ملاحظات تطبیقی میان تاریخ ایران و تاریخ اروپا به تفاوت های مهمی که بین آنها بوده اشاره کرده است.
در جستجوی زبان نو
معرفی کتاب در جستجوی زبان نو.
چنین به نظر می رسد که دانش هنرهای تجسمی به رغم گسترش نسبی این هنرها هنوز در جامعه ما از وسعت و عمق لازم برخوردار نیست. تاثیر منفی این کاستی را در عرصه های مختلف نقد هنری از تحلیل و نقد تا فعالیت های خلاقه می توان ملاحظه کرد.
خصوصا در آنجا که هنرمند یا منتقد و یا تماشاگر به هنر نوین می پردازد، اهمیت توسعه و تعمیق شناخت هنری آشکارتر می شود. زیرا در این مورد روشی معین در «دیدن»، و مساله زبانی جدید پیش می آید که دست کم دانشی مناسب را در زمینه های تاریخی، زیبایی شناسی، و فنی می طلبد.
انگیزه تدوین کتاب حاضر از همین نیاز برآمده است. در جستجوی زبان نو در پی جوابی به این پرسش است که چرا دانش هنرهای تجسمی در جامعه ما از وسعت و عمق لازم برخوردار نیست.
کوشش نویسنده ی فرهیخته ی این اثر بر آن بوده تا تحول هنر نقاشی در دوره ای معین و با توجه به مسائل هنری، اجتماعی و تاریخی را بازنموده، ارتباط این جنبه ها و نقش موثر عوامل عینی و ذهنی در پیدایی سبک های جدید نقاشی را توضیح دهد.
.
.