دهخدا در افق روشنفکری ایران
معرفی کتاب دهخدا در افق روشنفکری ایران
هستهی اصلی اندیشهی مشروطهخواهی، فلسفهی ترقی بود؛ فلسفهای که دیگرگونیهای بنیادین را در نظام حکومتی وحقوق آزادیهای اساسی مردم و روابط نوی اجتماعی اقتصادی جهت میداد. بازگویان این فلسفه و آن دیگرگونیها، مردان برجستهای بودند که از حدود دههی هفتم سدهی سیزده هجری قمری به عرصه آمدند و در گیرودار انقلاب مشروطه و تشکیل مجلس اول و دوم آگاهسازی جامعه را هدف خویش کردند. "علیاکبر دهخدا" ادیب، نویسنده و اندیشمند معاصر ایران یکی از این برجستگان بود که دیدگاههای پیشروانهی خود را به طنز و جدی در مقالات مختلفی بازنوشت. او نه تنها بنیادگذار طنز سیاسی اجتماعی در ایران معاصر بود بلکه دیدگاههای مترقیانهاش در سیاست و اقتصاد جایگاه وی را به عنوان اندیشمندی پیشتاز و مردمی تثبیت کرد. روزنامهنویسی وی، در همهی مواضع، نشان از روحیهی روشنفکری مسئول دارد. دهخدا با طنز خویش از قدرت اسطورهزدایی کرد و تقدس ساختگی آن را به ریشخند گرفت و در مقالات جدی خود، همهی توان فکری و علمی خویش را به کار برد تا بیبنیادی ادعای خودکامگان را آشکار سازد. نویسنده در کتاب حاضر بر آن است تا اندیشههای این شخصیت برجسته را بازنماید.
دین و ساختار اجتماعی
معرفی کتاب دین و ساختار اجتماعی
خصیصۀ مهم این کتاب, که آن را از کتابهای مبانی جامعهشناسی دین متمایز میسازد, این است که بحثهای آن گامی فراتر از بحثهای مقدماتی مطرح در جامعهشناسی دین است. از این رو, بُعد تحلیلی کتاب بر بحثهای مربوط به شرح آراء جامعهشناسان و یا طرح اولیه موضوعات مورد بحث در جامعهشناسی دین غلبه دارد. در اغلب مقالات کتاب از دیدگاهها و مفاهیم متعددی برای تحلیل و تبیین پدیدههای دینی استفاده شده است, که این میتواند ذخیرۀ نظری بسیار خوبی را برای جامعهشناسان, تحلیلگران اجتماعی و دیگر علاقمندان به این مباحث فراهم کند.